AI युग : माझा आवाज
उमेश शेणॉय स्मृती ‘AI युग : माझा आवाज’ राज्यस्तरीय मराठी Reel वक्तृत्व स्पर्धेचे पोस्टर
उमेश शेणॉय स्मृती

“AI युग : माझा आवाज”

राज्यस्तरीय मराठी Reel वक्तृत्व स्पर्धा

“AI कडे फक्त तंत्रज्ञान म्हणून पाहू नका; AI मुळे माणूस, समाज, भाषा आणि भविष्य कसे बदलणार आहे, यावर आपला आवाज व्यक्त करा!”
  • कालमर्यादा : कमाल ५ मिनिटे
  • गट : विद्यार्थी गट · खुला गट
  • प्रवेश : मोफत
  • अंतिम मुदत : ३० ऑक्टोबर २०२६
  • स्वरूप : 9:16 Vertical Reel
WhatsApp वर “Hi reel स्पर्धा link” पाठवा नियम वाचा

स्व. उमेश शेणॉय : स्मृती

ऑलिम्पिकचा इतिहास टपाल तिकिटांमधून जतन करणारे संग्राहक आणि अभ्यासक म्हणून उमेश शेणॉय यांचे नाव जगभर प्रसिद्ध आहे. ऑलिम्पिकविषयक पुस्तकांसाठीही त्यांना Olympic Literature प्रकारात पुरस्कार मिळाल्याची नोंद आहे. त्यांना शिवछत्रपती राज्य क्रीडा पुरस्कार प्रदान करण्यात आला होता. अमर हिंद मंडळ, दादर येथील खो-खो क्षेत्राशी ते संबंधित होते.

त्यांच्या स्मृतीप्रीत्यर्थ ही स्पर्धा “अभिजात मराठी, अभिमान मराठी – शब्दांची जुगलबंदी” या स्पर्धेच्या धर्तीवर आयोजित केली आहे.

  • १९९६अटलांटा — कांस्यपदक
    ऑलिम्पिकच्या उगमापासून शताब्दीपर्यंतचा इतिहास मांडणाऱ्या तिकिटांचा संग्रह
  • २०००सिडनी — रौप्यपदक
    ऑलिम्पिकविषयक तिकिटांचा संग्रह
  • २००४अथेन्स — पुन्हा रौप्यपदक

स्पर्धेची भूमिका

AI मुळे शिक्षण, रोजगार, सर्जनशीलता, भाषा आणि दैनंदिन जीवनात मोठे बदल होत आहेत. त्याचबरोबर गोपनीयता, चुकीची माहिती, डिजिटल विषमता आणि मानवी निर्णयक्षमता यांसारखे प्रश्नही महत्त्वाचे ठरत आहेत. UNESCO देखील AI वापरात मानवी नियंत्रण, समावेशकता, नैतिकता आणि डिजिटल साक्षरतेवर भर देते. याच विषयांवर तरुणांनी स्वतःच्या शब्दांत, स्वतःच्या आवाजात विचार मांडावेत, हा या स्पर्धेचा उद्देश आहे.

स्पर्धेचे विषय

खालीलपैकी कोणताही एक विषय निवडावा. सोबतचे उपमुद्दे फक्त दिशा दाखवण्यासाठी आहेत.

१

AI युग : माणसाच्या बुद्धिमत्तेला पर्याय की नवी ताकद?

  • AI माणसाची जागा घेईल की माणसाला अधिक सक्षम करेल?
  • निर्णय घेण्याची मानवी क्षमता
  • चुकीची माहिती, Deepfake आणि विश्वास
२

AI आणि तरुणाई : शिक्षण, रोजगार आणि भविष्यातील संधी

  • अभ्यास, परीक्षा आणि AI ची मदत
  • बदलणाऱ्या नोकऱ्या, नवी कौशल्ये
  • ग्रामीण-शहरी डिजिटल विषमता
३

AI युगात माणूसपण, मराठी भाषा आणि संस्कृती

  • AI मुळे भाषेचा विकास की भाषेचे यांत्रिकीकरण?
  • लोककथा, लोकसाहित्य आणि सांस्कृतिक वारशाचे डिजिटल जतन
  • AI आणि मानवी संवेदना
  • “यंत्र हुशार झाले तरी माणूसपण टिकणार कसे?”

AI च्या वापरात भाषिक व सांस्कृतिक विविधता जपणे आणि मानवी agency कायम ठेवणे महत्त्वाचे असल्याचे UNESCO च्या मार्गदर्शनात नमूद आहे.

Reel ची कालमर्यादा

५मिनिटे (कमाल)

Reel जास्तीत जास्त ५ मिनिटांची असावी. ५ मिनिटांपेक्षा जास्त कालावधीचा व्हिडिओ ग्राह्य धरला जाणार नाही.

  • विषयाची मांडणी सविस्तर, पण मुद्देसूद करता येईल.
  • सुरुवातीचे नाव-पत्र (slate) आणि शेवटचे नाव या कालमर्यादेतच धरले जाईल.
  • स्पर्धा Instagram, Facebook आणि YouTube वर प्रसारित करण्यास योग्य राहील.

स्पर्धेचे गट

स्पर्धा दोन गटांत होईल. दोन्ही गटांसाठी विषय, कालमर्यादा आणि नियम सारखेच आहेत. दोन्ही गटांचे परीक्षण आणि पारितोषिके स्वतंत्र असतील.

गट अ

विद्यार्थी गट

  • शाळा, कनिष्ठ महाविद्यालय, पदवी, पदव्युत्तर, अभियांत्रिकी, पदविका व इतर अभ्यासक्रमांत शिकणारे विद्यार्थी.
  • विद्यार्थी ओळखपत्र किंवा संस्थेचे प्रमाणपत्र आवश्यक.
  • १८ वर्षांखालील स्पर्धकांसाठी पालक किंवा संस्थेची संमती आवश्यक.
गट ब

खुला गट

  • वयाची अट नाही. सध्या विद्यार्थी नसलेले कोणीही — नोकरदार, शिक्षक व प्राध्यापक, व्यावसायिक, गृहिणी, ज्येष्ठ नागरिक, AI मध्ये रस असणारे सर्वजण.
  • कोणतेही एक ओळखपत्र पुरेसे.
  • वर्ग / महाविद्यालयाऐवजी व्यवसाय किंवा कार्यक्षेत्र लिहावे.

स्पर्धकाने एकाच गटातून प्रवेशिका पाठवावी. सध्या शिकत असलेल्या स्पर्धकांनी विद्यार्थी गटातूनच भाग घ्यावा.

सहभागासाठी

Reel सादरीकरणाचे नियम

  1. व्हिडिओ Vertical असावा

    9:16 Portrait format. शिफारस: 1080 × 1920 pixels.

  2. स्पर्धक स्वतः दिसणे आवश्यक

    फक्त आवाज, फोटो, स्लाइड किंवा AI-generated avatar वापरून केलेले सादरीकरण ग्राह्य धरले जाणार नाही.

  3. भाषण मराठीत असावे

    भाषणाची मुख्य भाषा मराठी असावी. गरजेनुसार AI, Technology, Digital, ChatGPT इत्यादी प्रचलित इंग्रजी संज्ञांचा मर्यादित वापर करता येईल.

  4. सादरीकरण नैसर्गिक असावे

    भाषण पाठांतर केलेले असले तरी स्पर्धकाने कॅमेऱ्याकडे पाहून आत्मविश्वासाने बोलावे.

  5. Teleprompter वापरू नये

    ही वक्तृत्व स्पर्धा असल्याने Teleprompter वापरण्याची परवानगी नाही. मात्र भाषणातील मुद्द्यांची छोटी नोट कॅमेऱ्याजवळ ठेवता येईल.

AI च्या वापराबाबत विशेष नियम

AI चा वापर संशोधन, माहिती शोधणे किंवा भाषणाची रूपरेषा तयार करण्यासाठी करता येईल; परंतु संपूर्ण भाषण AI कडून तयार करून जसेच्या तसे सादर करणे स्पर्धेच्या उद्देशाशी विसंगत मानले जाईल.

स्पर्धकाने —

प्रवेशिकेसोबत AI चा वापर कुठे आणि कसा केला, ते थोडक्यात लिहावे. UNESCO च्या मार्गदर्शनातही GenAI वापरासोबत मानवी agency, critical thinking आणि योग्य शैक्षणिक वापरावर भर दिला आहे.

व्हिडिओ शूटिंग आणि Editing

परवानगी आहे

  • Mobile phone / Camera
  • Tripod
  • Natural light / सामान्य lighting
  • साधा microphone
  • हलके background music
  • साधे editing : सुरुवातीला नाव व विषय, शेवटी स्पर्धकाचे नाव

हे टाळावे

  • भाषणावर music हावी होणे
  • अत्यधिक video effects
  • चेहरा अस्पष्ट दिसणे, आवाज अस्पष्ट ऐकू येणे
  • Deepfake / AI-generated person
  • भाषणाच्या मध्यभागी मोठ्या प्रमाणात cuts करून वेगवेगळे take जोडणे

Reel च्या सुरुवातीला हे दाखवावे

AI युग : माझा आवाज
विषय : AI आणि तरुणाई : शिक्षण, रोजगार आणि भविष्यातील संधी
गट : विद्यार्थी गट / खुला गट
स्पर्धक : अमुक तमुक
वर्ग व महाविद्यालय / विद्यालय : ______ (विद्यार्थी गट)
व्यवसाय / कार्यक्षेत्र : ______ (खुला गट)
जिल्हा : ______

वरील मजकूर हे उदाहरण आहे. तुमचा गट, विषय व माहिती लिहावी.

परीक्षकांसाठी गुणांकन पद्धती

निकषगुण
विषयाची समज व आशय२५
विचारांची मांडणी२०
वक्तृत्व / प्रभावीपणा२०
मराठी भाषा व शब्दसंपदा१०
मौलिकता व सर्जनशीलता१०
उदाहरणे व वर्तमान संदर्भ५
आवाज, उच्चार व स्पष्टता५
Reel presentation५
एकूण१००

महत्त्वाची सूचना : Video quality पेक्षा वक्तृत्वाला अधिक महत्त्व दिले जाईल. मोबाईलचा कॅमेरा महाग आहे किंवा editing चांगले आहे म्हणून जास्त गुण मिळणार नाहीत. परीक्षकांचा निर्णय अंतिम राहील.

अपात्रतेचे नियम

खालील परिस्थितीत प्रवेशिका बाद केली जाईल :

  • ५ मिनिटांपेक्षा जास्त कालावधी.
  • स्पर्धकाऐवजी दुसऱ्या व्यक्तीने भाषण करणे.
  • AI-generated avatar किंवा आवाज वापरणे.
  • दुसऱ्याचे भाषण जसेच्या तसे कॉपी करणे.
  • अश्लील, द्वेषपूर्ण किंवा अपमानास्पद भाषा.
  • कोणत्याही व्यक्ती/समूहाविरुद्ध भेदभावपूर्ण वक्तव्य.
  • खोटी किंवा दिशाभूल करणारी माहिती जाणीवपूर्वक तथ्य म्हणून सादर करणे.
  • व्हिडिओमध्ये स्पर्धकाचा आवाज स्पष्ट ऐकू न येणे.
  • विषयापासून पूर्णपणे भरकटलेले सादरीकरण.
  • एकाच व्यक्तीने एकापेक्षा अधिक प्रवेशिका पाठवणे.
  • Copyright असलेले संगीत किंवा चित्रफिती वापरणे.
  • राजकीय किंवा धार्मिक प्रचार.

प्रवेशिका पाठवण्याची पद्धत

स्पर्धेची Google Form लिंक मिळवण्यासाठी 9323117704 या WhatsApp क्रमांकावर “Hi reel स्पर्धा link” असे type करा. फॉर्ममध्ये खालील माहिती भरावी :

व्हिडिओ Google Drive किंवा YouTube Unlisted लिंकद्वारेही स्वीकारला जाईल. लिंक “Anyone with the link” साठी खुली असल्याची खात्री करा.

स्पर्धेचे टप्पे

टप्पा १

प्रवेशिका स्वीकारणे

राज्यातील सर्व जिल्ह्यांतून Reel मागवणे. अंतिम मुदत ३० ऑक्टोबर २०२६.

टप्पा २

प्राथमिक निवड

परीक्षक मंडळाकडून सर्व Reel चे परीक्षण.

टप्पा ३

अंतिम फेरी

निवडलेल्या स्पर्धकांची Live Online / Offline वक्तृत्व फेरी. Reel + प्रत्यक्ष वक्तृत्व असा दुहेरी format.

पारितोषिक रचना

विद्यार्थी गट आणि खुला गट या दोन्ही गटांसाठी खालील पारितोषिके स्वतंत्रपणे दिली जातील.

याशिवाय विशेष पारितोषिके :

प्रत्येक सहभागीला डिजिटल प्रमाणपत्र दिले जाईल. निकाल ई-मेल व WhatsApp ने कळवला जाईल.

हक्क आणि प्रकाशन

AI-Reel स्पर्धा

अंकासोबतची स्वतंत्र स्पर्धा

AI साधनं वापरून बनवलेली, कमीत कमी ५ मिनिटांची आणि विषयाशी सुसंगत मराठी रील. यात AI-generated दृश्ये, आवाज किंवा पात्रे वापरता येतील; मात्र मूळ कल्पना आणि मांडणी तुमचीच असावी. कोणती AI साधने कुठे व कशी वापरली ते सोबत लिहावे.

प्रथम, द्वितीय, तृतीय आणि उत्तेजनार्थ बक्षिसे. वक्तृत्व स्पर्धेचा “स्पर्धक स्वतः दिसणे आवश्यक” हा नियम या स्पर्धेला लागू नाही. अधिक माहिती : aiyugdiwali.com/#spardha

संपर्क

WhatsApp (स्पर्धा लिंकसाठी)+91 93231 17704
इतर WhatsApp क्रमांक+91 98692 81034
+91 91367 81034
ई-मेलaidiwali2026@gmail.com
संकेतस्थळwww.aiyugdiwali.comसोमवार ते शनिवार · सकाळी १० ते संध्याकाळी ७